Ahmed Cevad Paşa

Ahmed Cevad Paşa Harp akademisini birincilikle bitirdi (1870); kolağası oldu ve padişah yaverliğinde bulundu. Binbaşı olduktan sonra Türk-Rus savaşında Tuna ordusuna nakledildi.

Başkumandan Süleyman Paşanın yaverliğinden sonra kaymakam olarak Necib Paşa fırkasının kurmay başkanlığında bulundu. 27 yaşında miralaylığa yükseldi. Savaş bittikten sonra Berlin antlaşması hükümlerinin uygulanmasında görev aldı.

1884’te Karadağ devletinin başkenti Çetine‘ye sefir olarak tayin edildi ve mirlivalığa yükseltildi.

1886’da İstanbul’a döndü. 1888’de Teftiş-i Askeri komisyonu üyeliğinde bulundu. 1889’da olağanüstü yetkiyle Girit’e kumandan ve vali olarak giden Şakir Paşanın kurmay başkanlığına ferik rütbesi ile tayin edildi. Bir yıl sonra Girit vali ve kumandanlık vekilliğine getirildi (1890). Girit’te yaptığı hizmetlere mükâfat olarak müşirlik rütbesi verildi (1891), Daha sonra sadrazam oldu.

Üç yılı geçen sadrazamlığı sırasında barışın korunmasına çalıştı. Abdülhamid II’ye takdim ettiği lâyihada ülkenin çeşitli yerlerindeki karışıklıkların fena idareden doğduğunu belirtti. Saray memurlarının hükümet ve devlet siyaseti üzerindeki nüfuzlarını azaltarak sadaret ve Babıâli’nin nüfuzunun kuvvetlendirilmesi gerektiğini ileri sürdü. Bu düşüncesiyle saray nüfuzunu hiçe indirmek istediğini sanan Abdülhamid II tarafından 9 haziran 1895’te azledildi.

1897 Temmuzunda Girit askeri ıslahat fırkası kumandanı oîarak Gîrit’e gönderildi. Bu görevi yaptıktan sonra İstanbul’a dönmesi için izin istedi. Fakat merkezi Şam olan V. ordu kumandanlığına tayin edildiği kendisine bildirildi. Hastalanınca İstanbul’a döndü.

Eserleri: Malûmat-ül-Kâfiye fi Memalik-il-Osmaniye (Osmanlı Memleketleri Hakkında Kâfi Bilgi) [1871], Tarih-i Askeri-i Osmani (Osmanlı Askeri Tarihi) [1881], Riyaziyenin Mebahis-i Dakikası (Cebirin ince Konuları), Kimyanın Sanayie Tatbiki; Sema, Telefon v.d. Yadigar adlı bir gazete de çıkarmıştır (1879, 24 sayı). Sadrazamlığı sırasında Babıâli bahçesi içinde inşa ettirdiği kütüphane bugün başbakanlık arvişinin deposudur.

 

 

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir