Antil Adaları,Tarihi,Coğrafi Özellikleri

Antil Adaları,Orta Amerika’nın doğusunda takım adalar. Antil adaları iki gruba ayrılır: Kuzeyde Küba, Haiti, Jamaika (Jamaica) ve Porto Riko (Puerto Rico) adalarından meydana gelen Büyük Antiller; doğuda Küçük Antiller: bunların doğu dalına Rüzgâr Adaları (Guadeloupe, Martinique, Desirade, Marie-Galante, Barbados ve Trinidad), güney dalına da Rüzgâraltı adaları denir.

Antil adalarında bağımsız cumhuriyetler (Küba, Haiti, Dominik cumh.) ve başka devletlere (Büyük Britanya, Fransa, Hollanda, A.B.D.) bağlı veya az çok onların etkisi altında olan bölgeler vardır.

Antil Adaları Coğrafi Özellikleri

Antil adaları yapı bakımından birçok yaydan meydana gelir. Batıda üç kol Porto Riko’ya doğru yaklaşır: Kuzeyde, Yucatan yarımadasının uzantısı olan Kuzey Küba dalı; ortada Güney Küba dalı; Cayman adalarının ve Küba’nın güneyindeki kıyı sıradağlarının uzantısı olan bu kol, kuzey yayı ile bırleşerek Haiti adasının ortasındaki sıradağları meydana getirir.

Jamaika adasını içine alan üçüncü dal Haiti’nin güneyindeki sıradağlardan geçer ve öncekilerle birleşir.

Deniz altındaki sıradağların arasında uzanan adalar dizisini. 6 000 metreden derine inen çukurlar birbirinden ayırır (Güney Küba ve Jamaika dizileri arasında uzanan oluk gibi). Porto Riko’nun kuzeyindeki bir çukurun derinliği 8 000 metreyi aşar.

Antil Adaları Tarihi

Kristof Kolomb yaptığı dört seyahatte (1492 ve daha sonraki yıllarda) art arda çeşitli adalar keşfetti.

Bu adalara uzun süre Batı Hindistan denildi; çünkü o zamanlar bu adaların Hindistan olduğu sanılmıştı.

Antil adı, Asor adaları batısında var olduğu sanılan bir kıtanın adından, Antilia’dan gelir, ispanyollar büyük adaları, Küba ve özellikle San Domingo’yu (Hispanioia «İspanyol adası») hemen sömürgeleştirdiler. Porto Riko savaşla ele geçirildi.

Fransızlarla İngilizler komşu adaları (Trinidad, St. Christopher, sonra Tortuga [Kaplumbağa] adaları) yerleştiler ve İspanyolların ticari kazançlarına ortak oldular; daha sonra da topraklarını genişlettiler, ülkenin daha XVI. yy. başında başlayan işletilmesi zenci ticaretiyle gelişti: Afrika’dan getirilen zenci köleler şekerkamışı, bazen de tütün, pamuk, indigo çiftliklerinde çalıştırılıyordu.

Köle ticareti XVIII. yy. da tam gelişme halindeydi ve San Domingo adası bu trafiğin merkezi durumundaydı.

XIX. yy. da bu sistem çeşitli nedenler yüzünden bozuldu: şeker pancarı, sömürge ürünlerini vaz geçilmez olmaktan çıkardı: devletler birer birer köle ticaretini yasak ettiler. San Domingo’nun batı kısmı olan Haiti bağımsızlığını elde etti (1803).

Yüzyılın sonunda ise A.B.D. Küba’ya el koydu (1898). Böylelikle adaların çoğu birer birer İspanyol hakimiyetinden çıktı.XX. yy. da Büyük Antiller genellikle milli bağımsızlıklarına kavuşurlarken.

Küçük Antiller Avrupa devletlerine, özellikle, İngiltere, Fransa ve Hollanda’ya bağlı kaldılar.

Bu adaların Panama kanalı yolu üzerinde olmaları, adalara verilen önemi ve A.B.D.’nin Vierge (Virgin) adalarını niçin işgal ettiğini (bir kısmını 1848’de Ispanya’dan, ötekilerini de 1917’de Danimarka’dan aldı) açıklar.

Bir cevap yazın