Auguste Comte Kimdir?

Auguste Comte Kimdir,(1798 – 1857),Fransız filozof.

Auguste Comte Hayatı

1817’de Saint-Simon’un çömezi oldu. 1824’te onunla bozuştu, 1826’da düşüncelerini pozitivizm adı altında şahsi bir doktrin halinde geliştirmeye koyuldu, ilk derslerinden sonra, geçici bir zihin bozukluğuna yakalandı.

Auguste ComteAncak 1828’de çalışmalarına ve derslerine yeniden başlayabildi. 1831’den 1848’e kadar, Paris belediyelerinden birinde ücretsiz olarak bir astronomi kursunda ders verdi.

Sonra karısından ayrılan ve yerinden de olan Comte 1848’den ölümüne kadar arkadaşlarının yardımıyla yaşadı. Gittikçe artan geçimsizliği yüzünden arkadaşları birer birer ayrıldı, yalnız kaldı.

Comte. Cours de Philosophie Posrfhe’inin (Pozitif Felsefe Dersleri) ilk altı cildini 1830-1842 yılları arasında yayımladı. «Mutlak olarak tek bir ilke vardır, o da, mutlak olan hiç bir şeyin var olmadığıdır.» dedi. Comte’un metodu olgular ve olguların ilişkileriyle uğraşmaktır.

Olgular deneyle ortaya çıkarılabilen olaylardır, tek deney duyuların yaşantısıdır, psikoloji olamaz, insanın tanınması, bilinmesi ise, fizyolojiye indirgenir. İncelenmesi gereken olgular arasındaki ilişkiler, birbirini izleme ve eş zamanlık ilişkileridir.

Comte, nedenle sonuç ve araçla erek arasındaki ilişkilerin incelenmesine yanaşmaz. Ayrıca, nesnel yasaların varlığına inanmadığı gibi insan düşüncesi için eşyanın gerçek özüyle ilgili herhangi bir şeyin kesinlikle bilinebileceğini de tanımaz.

Demek ki, Kant gibi bilinemezlik akımı olan «kendi kendine var olan şeyin» ulaşılamaz ve bilinemez olduğunu savunan düşünceye bağlıdır. Comte, Batılı toplumların üç hal kanununu ileri sürer; bunlar teolojik, metafizik ve pozitif hallerdir. Pozitif durum, sebep kavramı yerine kanun kavramını koyar.

Comte’un gözünde ilerlemenin vardığı sonuç budur. Comte. soyut ve somut bilimler ayırımına dayanan ünlü sınıflamayı ortaya koydu. Bu sınıflamada bilimlerin genelliği ve karmaşıklığı birbirine ters orantılı olarak artar, en son bilim de. sosyoloji veya «sosyal fizik»tir. Comte, ahlakı, özgeciliğe (altruisme) indirger ve hak düşüncesine inanmaz.

Comte 1844’te Clotilde de Vaux ile tanıştı. 1846’da ölen bu genç, mutsuz ve hasta kadına derin bir sevgiyle bağlandı, öyle görünüyor ki Comte’u gizemciliğe götüren sebep bu tanışma Ye sevgidir.

Nitekim 1845’ten sonra Comte kendi felsefesinden bir din çıkarmaya koyuldu, bu yolda, bakire anne, insanlığa tapma, toplumun bilimle teşkilâtlanması düşüncelerini ileri sürdü. Kendisini insanlığın büyük rahibi, «Azize Clotilde»i de insanlığın koruyucusu ilân etti.

Comte’un ana eserlerinden şunları sayabiliriz; Cours de Philosophie Positive (Pozitif Felsefe Dersleri) [1830-1842], Discours sur l’Esprit Positif (Pozitif Anlayış Üzerine Konuşmalar) [1844], Calendrier Positiviste (Pozitivist Takvim) [1849], le Systeme de Politiquc Positive (Pozitif Siyaset Sistemi) [1852-1854], Pozitivizmin İlmihali (Catechisme Positiviste) [1852], Appel aux Conservateurs (Muhafazakârlara Çağrı) [1855]. Svnthese Subjective (öznel Bireşim) [1856].

 

 

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir