Bali Paşa Kimdir?

Bali Paşa Kimdir? (?-1526)-Akıncı beylerinden ve devlet adamlarındandır. Ünlü serhad beylerinden ve akıncılardan Yahya Paşa’nın büyük oğludur. Özel hocalardan çok iyi bir öğrenim görerek bilgisini arttırdı. Daha, on yaşında iken babasıyla birlikte akınlara katıldı.

Gösterdiği yiğitliklerden dolayı Kanunî Sultan Süleyman tarafından Semendire Sancak Beyliği’ne tâyin edildi. 1496 yılında Malkoçoğlu Bâlî Bey’in emrinde Lehistan seferine katılarak büyük yararlıklar gösterdi. Akından başarı ile dönünce H. 926/1520 yılında Bosna Beylerbeyliğine tayin edildi. Bosna vâlisi iken Kanunî’nin çıktığı Belgrad seferi sırasında Niş’te yapılan bir görüşmeden sonra Hırvatistan seferine memur edildi.

Akından başarı ile dönüşünde Macaristan’a yürümek isteyen Kanunî’nin ordusunu makul görüşüyle hareketten vazgeçirdi ve Sadrazam Pirî Mehmed Paşa’nın fikirlerine katılarak Böğürdelen’deki padişah otağında, huzurda meseleyi tartıştı. Böylece şehrin ele geçirilmesinde önemli rol oynadı. Fetihten sonra ise şehrin savunması ve korunması kendisine verildi.

Padişâh’ın Mohaç seferi sırasında, Rumeli Valiliği’nden Semendire Beyliği’ne tâyin edildi ve Sava nehri üzerine inşâ edilecek köprülerin yapımı ile görevlendirildi. Köprülerin inşâsının tamamlanmasından sonra Sultan Kanunî kendisine ordunun öncülük görevini verdi. Savaş tecrübesi olan Bâli Paşa, toplanan savaş meclisinde, düşmanın hücûm edinceye kadar beklemesini, hücûma uğrayan ileri kıt’aların ikiye ayrılarak, Macarları gerideki topların önüne kadar çekmelerini, bu andan sonra da şiddetli bir top ateşine tutulan düşmanın iki taraftan sarılması şeklindeki savaş planı teklifi pâdişâh ve divân tarafından kabûl edilerek uygulandı.

Uzun bir süre bekledikten sonra saldırıya geçen düşman, plan gereğince içeriye çekilmiş, top ateşi bütün şiddeti ile başlar başlamaz da, Bâli Paşa, maiyetindeki akıncı süvarileri ile yıldırım gibi düşmanı sarıvermiştir.

Diğer taraftan cenahlardan ve çember içine alınan ve iyice sıkıştırılan düşman, bir anda darmadağın edildi. Katledilenlerden sonra, firâr edenler de bataklıkta telef oldular. Bâli Paşa, zaferden hemen sonra akınlara gönderildi.

Budin Beylerbeyliğine atanan ve şehrin ilk vâlisi olan Macar Süleyman Paşa’nın kısa bir süre sonra emekliliğini isteyerek ayrılması üzerine Budin vahşi oldu. Avusturya kralı Ferdinand’ın Peşte kuşatmasını geri püskürttükten kısa bir süre sonra vefât etti. Mezarı Budin’de bulunmaktadır. Yerine Semendire Sancak Beyi olan kardeşi Yahya Paşazâde Mehmed Paşa Budin Valiliğine atandı. Oğlu Derviş Bey Segedin Beylerbeyliğinde bulunmuştur.

Devrinin ünlü akıncılarından biri olan, son derece bilgili ve tarihe,cesareti, kahramanlığı ile altın sahifeler açan, savaş meydanlarındaki destanları dillerden dillere dolaşan Yahya Paşazâde Bâli Paşa, ne yazık ki iyi bir evlenme yapamamıştı. Karısı onun şerefli adını lekeleyerek türlü mâceralara katılmıştı. Yavuz Sultan Selim’e takdim edilen bir “arz” da “Sultan Mahmud’un kızı hâmileliğini görüp yüzüne tükürdü, etti ki, bu Osman kızlarını kırdırmak mı istersin? Bu padişahı şâir padişahlara mı kıyas edersin?” sözlerinden Bâli Paşa’nın karısının Osmanlı hanedânına mensup olduğu anlaşılıyor.

(İsmail Hâmi Danişmend, İzahlı Osmanlı Tarihi Kronolojisi)

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir