Bilecik

Bilecik Marmara bölgesinde il merkezi  175.526 (1990) nüf. Sakarya’nın kollarından Karasu vadisine hakim bir yaylanın dalgalı zemini üzerinde yüksl. 480-520 m.

Bilecik Coğrafi Özellikleri

Vadinin tabanında kasabaya 5 km uzaklıkta Bilecik istasyonu (yüksl. 295 m) vardır. Bunun çevresinde sonradan gelişmiş olan mahalleler Bilecik’in aşağı kesimini meydana getirir.

Bilecik ili, Marmara bölgesinin Doğu ve Batı Karadeniz bölümünün batı sınırları üzerindedir. Bolu, Eskişehir, Kütahya, Bursa ve Sakarya illeriyle çevrilidir. Türkiyenin en küçük alanlı idare bölümlerinden biridir

Bilecik

Bilecik Tarihi

Daha çok batıdan doğuya, Trakya’dan Anadolu yakasına doğru çeşitli orduların yolu üzerinde bir uğrak yeri olduğu için tarihin çeşitli devirlerinde birçok devletin hâkimiyeti altına girmiştir. Tarihte ilk siyasî hâkimiyet kuran devlet olarak Hititler burada görülür.

Hitit devletinin M.ö. 1200’de yıkılması üzerine şehir, kısa bir süre Frig idaresinde kaldıktan sonra Lidya devletinin eline geçti. M.ö. 546’da Lidya devletinin Persler tarafın’dan ortadan kaldırılması üzerine Pers imparatorluğuna katıldı. Bu devrede Dasklion (Ergili) satraplığına bağlı kaldı.

Perelerin, M.ö. 334’te Büyük İskender tarafından Granikos’ta (bugünkü Bigaçay) mağlûp edilmesiyle İskender imparatorluğuna katıldı. M.ö. I.yy.da Romalılar tarafından idare edilmekte olan bu topraklar, M.ö. Bilecik395’te Roma imparatorluğunun parçalanması üzerine Bizans devletinin idaresine geçti.

Bu devirde bugünkü Bilecik’in yerinde Belokome adında bir kale vardı. Bugün de bu kalenin tahrip olmuş temellerine rastlanmaktadır. Bilecik ve dolayları Osmanlı devletinin beşiğidir.

Osmanlı devletinin kurucusu Osman Bey, Köse Mihal’in haber vermesi üzerine, Belokomme tekfurunun hazırladığı bir suikastten kurtulunca, bu kaleyi tekfurdan aldı ve Edebâlî’yi Bilecik adını alan beldenin kadılığına getirdi.

Orhan Bey tarafından da bir cami yaptırılan Bilecik, Osmanlı devletinin ilk yıllarında devletin önemli merkezlerinden biri haline geldi.

Sonraki yüzyıllarda Bilecik’te tarım ve tezgâh işleri gelişti. Bu arada ünlü ipek kadifeler dokundu, önceleri Anadolu eyaletinin Sultanönü (Eskişehir) sancağına bağlı bir kaza merkezi, XIX.yy.da da Hüdavendigâr (Bursa) vilâyeti içinde Ertuğrul sancağının merkezi oldu.

Milli mücadele yıllarında Bursa’dan gelen yunan kuvvetleri 1921 başlarında ve aynı yılın 1 nisanında iki defa Bilecik’e girmişlerse de 1. ve 2. İnönü savaşlarından sonra çekilmek zorunda kaldı.

1921 Yazında tekrar Yunanlıların eline geçen Bilecik, 6 eylül 1922’de Büyük taarruz sonunda geri alındı. Yunan işgali sona erdiği sırada şehir bir harabe haline gelmiş bulunuyordu.

Cumhuriyet devrinde Bilecik’in, şimdi birtakım kalıntılar bulunan ve çok eğimli bir zemine kurulmuş olan eski merkezi terk edilerek kasaba düzlükler üzerine yayıldı, ayrıca istasyon çevresinde de gelişmeler oldu. Kasabanın savaşlardan önce 10 000’i bulan nüfusu 1927’de henüz 3 600’e varmıyordu.

XIX. yy. sonlarında ve XX. yy. başlarında Bilecik, Bursa’dan sonra en önemli ipek üretimi merkeziydi. Bilecik tezgâhlarında kadife dokunması eski önemini kaybetmişse de ham ipek büyük gelir sağlayan bir ihraç maddesi olmakta devam ediyordu.

Birinci Dünya savaşı sırasında gerileyen ipek üretimi daha sonra bir dereceye kadar gelişti. Halkın geçiminde bağcılık ve meyvecilik de önemli yer tutar.

Bilecik merkez ilçesinin merkez bucağından başka Küpla ve Yarhisar bucakları ve 52 köyü vardır; yüz-ölç. 844 km2.

Bilecik Tarihi Eserleri

Bilecik arkeolojik bir bölgedir. Burada bulunan eserlerin bir kısmı İstanbul Arkeoloji müzesinde sergilenmektedir.

En eski eserler ilin 4 km güneybatısında Beşiktaş denilen yerdedir. Burada bulunan kalıntıların Hitit veya Friglere ait olduğu söylendiği gibi Agrilium şehrine de ait olabileceği ileri sürülmektedir.

Beşiktaş’ta ayrıca Romalılar devrinden kalma, üzerinde Gorgon ve Medusa kabartmaları bulunan ve Kulaklı taş denen bir lahit vardır.

Osmanlı devri kalıntılarından Osman Gazi’nin kayınpederi şeyh Edebâlî’nin türbesi Bilecik kalesinin batısında bir tepe üzerinde yer alır. Osman Gazi’nin karısı Malhatun’un türbesi de bu civarda bir kaya üzerindedir.

Şehirde ayrıca Orhan Gazi’nin yaptırdığı bir cami vardır. Karasu’ üzerindeki sekiz gözlü köprü Mimar Sinan’ın eserlerinden biridir.

Bilecik İklim Özellikleri ve Yeryüzü Şekilleri

Yüzölç. 4 308 km-. Nüf. 175 526 Merkez ilçesinden başka Bozüyük, Gölpazarı, Osmaneli, Pazaryeri ve Söğüt ilçelerine ayrılır. Köy sayısı 256’dır. Genel görünüşe fazla yüksek olmamakla beraber vâdilerle derin yarılmış yaylalar ve tepeler hakimdir.

Sakarya ırmağı güneybatı – kuzeydoğu yönünde, çoğunlukla fazla geniş olmayan bir vâdi arasından geçer ve burada Karasu, Göynük suyu ve Göksu ile birleşir.

Osmaneli güneyinde Sakarya’ya kavuşan Karasu vâdisi kireçli kayalar arasında bir boğaz meydana getirir; bunun tabanından geçen demiryolu, Bilecikle Karaköy arasmda Anadolu demiryollarının en önemli rampalarından birine tırmanır. Bilecik ilinin en yüksek yerleri Bozüyük doğusunda (1 307 m) ve Bilecik’in güney batısındadır (Ahi dağı).

İklim

Bilecik ilinde Marmara bölgesinin Akdeniz Karadeniz ve kısmen de İç Anadolu etkilerinin birbirine karıştığı bir geçiş iklimi hüküm sürer. Bilecik meteoroloji istasyonu kayıtlarına göre en soğuk ve en sıcak ay sıcaklık ortalamaları 2°5 ve 21°8 dir.

28 Yıllık sürenin sıcaklıkları arasında —16°0 ve 40°6 sıcaklıklar görülüyor. Bilecik’te ortalama yıllık yağış 430 mm’dir, en yağışlı mevsimler kış ve ilkbahardır. Yaz mevsiminin yağış oranı yüzde 15’tir. Kar yağışlı günler sayısı ortalama olarak 20,7 dir.

Bilecik ilinde az engebeli alanlarda orman büyük ölçüde tahrip edilmiş olmakla beraber, dağlık kesimlerde henüz önemini koruyan ormanlar vardır.

Anadolu demiryolunun ana hattı, Bilecik ili topraklarından geçer. İşlek kara yolları Bileçik’i Bursa, Eskişehir ve İstanbul’a bağlar.

Bilecik Halk Kütüphanesi

1952’de Bilecik’te kurulan kütüphane. Milli Eğitim Bakanlığı Kütüphaneler Genel müdürlüğüne bağlı. 3 050 Türkçe, 300 arap harfli türkçe, 300 arapça ve farsça, 100 başka dillerde basma eseri vardır.

Gezilecek Yerler

Anıtlar

Metristepe Anıtı: Kurtuluş Savaşının simgesi Zafer Anıtı Bozüyük İlçemizde, İnönü Savaşlarının kazanıldığı yerdedir.

Türk Büyükleri Platformu: Tarihte devlet kuran Türk Büyüklerinin büstlerinin yer aldığı platform Söğüt İlçesindedir.

Kale ve Kuleler

Saat Kulesi: Bilecik il merkezinde, şehre hakim bir yamaç üzerinde inşa edilmiş, dört cepheli, saat göstergeli olup, Sultan II. Abdülhamit tarafından yaptırılmıştır.

Belekoma Kalesi :Hamsu Çayı kenarında sivri bir tepe üzerindedir. Bizanslılar tarafından Orta Çağ’da yaptırılmıştır.

Han ve Kervansaraylar

Köprülü Mehmet Paşa Kervansarayı: Bilecik-Adapazarı karayolu üzerinde Vezirhan Beldesindedir. 17.yüzyıl başlarında Sadrazam Köprülü Mehmet Paşa yaptırmıştır. 1915′te sağlam olduğu bilinen çatı bu tarihten sonra çökmüştür. Günümüzde dört duvar durmaktadır.

Taşhan: Gölpazarı İlçe merkezindeki Mihalbey tarafından yaptırılan han, Osmanlı Mirarisinin yapısal özelliklerini taşır.

Türbeler

Şeyh Edebalı Türbesi, Ertuğrulgazi Türbesi, Malhatun Türbesi, Dursun Fakıh Türbesi, Kumral Abdal Türbesi ve Mihalgazi Türbesi Bilecik’in önemli türbeleridir.

Köşkler

Atatürk Köşkü: Bozüyük İlçesine 25 km. uzaklıkta, orman içi güzel bir sivil mimari örneği dinlenme yeridir.

Çeşmeler

Kaymakam Çeşmesi :Söğüt İlçemizde,1919 yılında Kaymakam Sait Bey tarafından yaptırılmış, Osmanlı Mimarlık Sanatının son örneklerindendir.

İçmeceler ve Kaplıcalar

Osmaneli-Selçik İçmeleri: Osmaneli ilçesine 9 km. uzaklıkta ulaşım kara ve demiryolu ile sağlanmaktadır. İçmenin suyu dört ayrı çeşmeden akar. Mide, karaciğer, safra kesesi bağırsak ve idrar yolları hastalıklarına iyi geldiği gibi böbrek taşlarının eritilmesi ve düşürülmesinde etkilidir.

Söğüt Çaltı Kaplıcası: Söğüt ilçesi Çaltı beldesinde bulunan kaplıcanın suyu 30 km. uzaklıktaki bir kaynaktan gelmektedir. Banyo ve içme şeklinde yararlanılan kaplıca; deri hastalıkları, mide rahatsızlıkları, romatizmal hastalıklar, nevrit, polinevrit ve kadın hastalıklarına iyi gelmektedir.

Yaylalar

Kömürsu Yaylası: Bozüyük ilçe merkezine 28 km. uzaklıkta köknar, karaçam, kayın, ardıç, titrek kavak ağaçlarıyla yaz mevsiminde yemyeşil çimen ve çeşitli çiçeklerle kaplanır. Kış turizmi açısından önemli yaylalardandır.

Kamçı Yaylası: Pazaryeri ilçesinin Bozcaarmut köyü yöresindeki yayla çam ormanları ile önem taşır. Kamp ve dinlenme yeri olarak kullanılmaktadır.

Sofular Yaylası: Bozüyük İlçe Merkezine 25 km. uzaklıktaki çam ve köknar ağaçları ile kaplı yaylanın yüksekliği ortalama 1600 m. civarındadır. Yayla turizmi açısından önemlidir.

Çiçekliyayla: Bozüyük İlçe Merkezine yaklaşık 32 km. uzaklıkta yüksekliği 1906 metre olup, Endemik bitki “Çimtien” sadece Çiçekliyayla’da yetişmektedir.

Mesire Yerleri

Küçükelmalı Gölet Çevresi: Pazaryeri ilçe merkezine 10 km uzaklıkta Küçükelmalı köyü yakınındaki gölet çevresi çam ağaçlarıyla kaplı orman içi dinlenme yeridir.

Bozcaarmut Gölet Çevresi: Bozcaarmut Köyü yakınlarında ilçe merkezine 15 km uzaklıkta, çevresi köknar ve çam ormanları ile kaplı bir mesire alanıdır.

Kınık Şelalesi: Merkez Kınık Köyü Alamandere mevkii yakınındaki kayalıktan çıkan su ilginç bir görüntü vermektedir. İl merkezine uzaklığı yaklaşık 25 km.dir.

Türbin Mesire Yeri: İlçe merkezine 7 km. uzaklıktadır. Çağlayanıyla da ilgi çeken ve tercih edilen bir yerdir.

Dodurga Barajı: Bozüyük ilçe merkezine yaklaşık 20 km. uzaklıkta Dodurga kasabasının 2 km. güneybatısında yer alan baraj ve çevresi dinlenme ve kamp yapmaya elverişlidir. Barajda sazan ve aynalı sazan balığı yetiştirilmektedir.

 Bilecik
Bilecik

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir