Carlo Goldoni Kimdir?

Carlo Goldoni Kimdir,Arlo Osvaldo Goldoni (25 Şubat 1707 – 6 Şubat 1793),İtalyan oyun yazarı.

Carlo Goldoninin Hayatı

Zengin bir ailenin çocuğu olan Carlo Goldoni, çocukluk döneminde, tiyatroya ilgi duyan babasıyla birlikte, değişik birçok tiyatro gösterisi izleme olanağını buldu.

Sekiz yaşında kendisi de küçük bir güldürü yazdı, on dört yaşında da bir tiyatro topluluğunun peşinden gitmek üzere okuldan kaçtı.

İlk tiyatro ve ilk aşk deneyleri aynı tarihlereraslayan Goldoni, 1732’de Pisa’da avukatlık yaparken Venedik San Samuele tiyatrosu için güldürüler yazmaya başladı.

1736 yılında Cenovalı bir noterin kızı olan Nicoletta Connio’yla evlenen Goldoni aynı yıl. bir trajikomedi ve bir trajedi yazdı.

Goldoni, adına çalıştığı tiyatro topluluğundaki iki oyuncuyla tanıştı. Bunlardan biri Gobinetti (Pantalone), öbürü de Sacchi’ydi (Arlecchino); bu iki oyuncu, o dönem İtalyan tiyatrosunun en önemli iki rolünü oynuyorlardı.

Oyuncular rollerini yüzleri maskeli olarak yazarın saptamış olduğu bir taslağa göre yorumluyorlardı.

Moliere’in yapıtlarını okumuş olan Goldoni, karakter komedisiyle İtalyan tiyatrosunda o tarihe kadar yaygın olan ve Commedia dell’arte anlayışına uygun güldürü arasındaki farkı ayırt edebiliyordu.

Bu iki oyuncunun gelmesiyle yüreklenip İtalyan tiyatrosunda bir reform yapmaya karar veren Goldoni kendine üç amaç saptadı:

Kaba ve garip serüvenlerin yerine insanların kusurlarını ve gülünç yanlarını işlemek.

taslağa dayalı piyeslerin yerine tümüyle yazılı metinlere dayalı piyesler kullanmak; oyuncuları maskelerinden ve geleneksel kostümlerinden kurtararak, onlara yeni rollerine uygun giysiler, hareketler ve yüz anlatımları vermek.

Goldoni’nin yarısı yazılı metne, yarısı da belli bir taslağa dayalı karakter komedileriyle gerçekleştirdiği bu reform şiddetli bir tepkiye yol açtı; bu yapıtları İki Efendinin Uşağı (İl Servitore di due padroni, 1745) ve Becerikli Dul (La Vedova Scaltra, 1748), Yalancı (İl Bugiardo) izledi.

Bu arada kitapçı Bettinelli,Goldoni’nin tiyatro yapıtlarını basmaya başladı (1750). Birbirini izleyen oyunlar (Otelci Kadın [La Locandiera, 1753], vb.) Goldoni’nin ününü artırdı.

Paris’teki İtalyan tiyatrosunun, Goldoni’ye iki yıllık bir sözleşme önermesi (1763-1765) üstüne, yazar büyük başarı sağlayan çok sayıda taslak oluşturdu: bunlardan biri de Yelpazedir (İl Ventaglro, 1765).

Goldoni 1765 yılında kral Louis XV’in kızlarının İtalyanca öğretmeni oldu ve kendisine maaş bağlandı. Ama 1792’ de sarayın ödediği para kesilince, Goldoni hasta ve yoksul bir halde 6 Şubat 1793’te öldü.

Çok verimli bir yazar olan Goldoni aşağı yukan bütün türleri denemiş ama asıl başarısını töre ve karakter komedisinde elde etmişir.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir