I. Leopold Kimdir?

I. Leopold  (Viyana 1640-1705), Macaristan kralı (1655-1705), Avusturya arşidükü ve imparator (1657-1705), Bohemya kralı (1658-1705). Ferdinand III ile prenses Maria-Anna’nın ikinci oğlu, büyük kardeşinin ölümü üstüne babasının halefi oldu. Bilgin adamdı, İlâhiler bestelerdi; gösterise düşkün, kaba, sofuluğa varacak kadar dindar, devlet fikrine körü körüne bağlı bir kişiydi, öğretmeni cizvit Müller’in ve bakanlarının sözüne göre hareket ederdi.

Avusturya devleti onun hükümdarlığı zamanında kuruldu. Leopold I, imparatorluktaki prensler üstünde hâkimiyetini yürütmeye çalışmadı. Zaten, iki tehlikeyle karşı karşıya bulunuyordu ve bunlarla aynı anda mücadele edecek, durumda değildi, Fransız nüfuzunun genişlediği batıda Alsace’ı geri almayı tasarlıyor ve Louis XIV’e karşı amca oğulları olan Madrid Habsburglarının tahta geçmelerini istiyordu. Doğu’da osmanlı tehlikesi kendini duyurmaktaydı.

1663-1664’te Türkler avusturya topraklarını alt üst etmişlerdi, bu sebeple imparator, macaristan kalelerini onlara bırakmak zorunda kaldı. Macarların Müslümanlığa karşı besledikleri düşmanlıktan yararlanamadı; gerçekte Leopold, Calvin’-ciliği ortadan kaldırmaktan, Fransa kralının ve osmanlı padişahının desteklediği ma-car beylerini dize getirmekten başka bir şey düşünmüyordu. 1683’te Türklerin kuşattığı Viyana’yı Jan Sobieski kurtardı. Leopold I, Kutsal Birliğe girdi (1684), bu birlik Osmanlıları geri itmeğe çalıştı. İmparatorun generalleri Macaristan’ı yeniden zaptettiler.

Pressburg diyeti (1687) Aziz istvan hanedanının Habsburgların erkek kolundan tahtın vârisi olduğunu ilân etti. 1699’-da Karlofça barış antlaşmasıyla Osmanlılar, Tamışvar kalesi dışında bütün Macaristan’ı bırakmak zorunda kaldılar.

1672’den sonra Leopold I, Louis XIV’e karşı kurulan bütün koalisyonlara katıldı, ancak bundan büyük bir kazancı olmadı. Fransa kralı, torununu İspanya tahtına oturtunca, Leopold Fransa ile ilişkilerini kesti (1700). Askerî yardım elde edebilmek için Brandenburg seçicisinin krallık tacını giymesine izin verdi. Bir süre sonra öbür devletler, oğlu arşidük Karl’ın İspanya tahtına geçme hakkını tanıdılar; bu yüzden savaş başladı (1702).

Leopold’un üçüncü karısı Neuburg’lu Leonore’den Joseph ve Kari adlı iki oğlu olmuştu Arşidüklerin yalnız kız çocukları olduğu için, imparator veraset meselesini ‘Leopold kararı denilen usul ile halletti (1703): şayet prenslerden hiç birinin erkek çocuğu olmazsa, Kari, ioseph’den sonra tahta çıkacaktı, fakat Joseph’in kızlarına Karl’ın kızları karşısında öncelik tanınacaktı.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir