Mevlevilik Tarikatı,Öğretisi,Temel Esasları

Mevlevilik Tarikatı,Mevlevî, Mevlânâ Celâleddin Rûmî’nin özel olarak yaptığı zikir ve törenleri göz önünde tutarak ölümünden sonra oğlu Sultan Veled tarafından kurulan tarikata giren kimsedir.

Mevlevî adı, tarikat kurallarına göre çile dolduran, belli sınavlardan, denemelerden geçerek yetkili pirden el alan kimseye verilir.

Mevlevî olabilmek için pirden el almak, icazet almak gerekir.

Mevlevilik Tarikatının Özellikleri

Mevlevînin davranışları, giyim kuşamı, konuşması, çevresiyle olan ilgisi, başkalarına karşı tutumu tarikat kurallarına göre belirli ve sınırlıdır.

Mevlevîliğe karşı sevgi ve ilgi duyarak bir şeyhe kapılanan, tekkede gerekli törenlere katılan kimseye mevlevî muhibi (Mevlevîliği seven) denir.

Mevlevilik Tarikatı Öğretisi

Mevlevilik Tarikatı dergâhının şeyhine çelebi denir. Çelebiler, Mevlânâ Celâleddin soyundan gelen seçkin kimselerdir.

Kenya’da bulunan Mevlânâ dergâhı postnişinleri, bu çelebilerdir. Tarikata bağlı müritler, dedeler, dervişler tarafından büyük saygı ve sevgi görürler. Çelebilerin bir başka adı da «molla hünkâr oğullan»dır.

Mevlevilikte Çile Nedir

Mevlevî olmak isteyenlerin, tekkeye geldikten sonra birtakım gerekli törenlerden geçmesi, kesin kurallara uyması geleneği vardır.

Bir kimsenin «mevlevî» adını alabilmesi için bin bir günlük çile’yi doldurması gerekir.

Çile, mevlevî geleneğine göre bir hücreye kapanarak yapılır. Çileye çekilen müride çilenişin denir. Çile bir içe kapanış, bir öz eğitim, kendini yetiştirme yoludur. Çileye törenle girilir, çileden törenle çıkılır.

Mevlevilik Tarikatı adaylarına can denir. Can, üç günlük ilk çileden sonra bir hücreye konur.

Burada üç gün içinde sır olur. Bir yere çıkamaz, kapılar, pencereler kapalıdır.

Yemeğini, suyunu meydancı getirir, üç gün bitince meydancı, canı alır tarikçi dedeye götürür.

Can, tarikçi dedenin önünde iki diz üstü oturur, verilen öğütleri, gösterilen yollan dinler. Sonra tekrar çileye girer.

On sekiz gün çilede kalır. Bu süre içinde dışarıya çıkmaz, yalnız tekke içinde gezinebilir.

Mevlevilik Tarikatının Temel Esasları

On sekiz gün sonra Şemsi Tebrizî ziyaretine çıkılır. Ziyaretten dönerken çelebiden evrad ve ezkâr dersi alır.

Bu törenlerden sonra isterse çileyi sürdürür, isterse illerdeki mevlevîhanelere giderek hizmet süresini bitirir.

Bu süre matbahı şerifte, toplamı bin bir gün olan, bir hizmet dönemidir.

Bu bin bir günlük dönem içinde şu görevleri yapar:

1.ayak hizmetlerini görür (ayakçı).

2. avlunun çevresini süpürür (süpürgeci).

3. matbahın şamdanlarını yakar (çırağcı).

4. dergâhtaki kandilleri yakar (kandilci).

5. sofrayı kurar, kaldırır (somatçı).

6. dergâhtaki meydan hizmetlerine bakar, şeyh postunu semahaneye serer, mukabeleden sonra postu kaldırır (meydancı).

7. tahmisci dedelerin kahvelerini döver, hazırlar (tahmisçi) [bu hizmet kahvenin Anadolu’da yayılışından sonra doğdu].

8. yatakları yayar, toplar (yatakçı).

9. pazardan alışveriş yapar (pazarcı).

10. bulaşıkları yıkar (bulaşıkçı).

11. kaplara bakar (dolapçı).

12. helâları temizler (ayrızcı).

13. dedelere şerbet dağıtır (şerbetçi).

14. dervişlerin çamaşırlarını yıkar (câmeşûy) [çamaşırcı].

15. tarikçi dedenin emirlerini bildirir (dışarı meydancısı).

16. matbahın kandillerini yakar (iç kandilci).

17. ayakkabıları çevirir (paşmakçı).

18. lokma yapar (lokmacı).

Tekkede ayrı ayrı önem ve ezellikleri bulunan bu hizmetlerin yapılması bin bir günlük çile süresinde tamamlanır.

Bütün hizmet kolları tamamlandıktan senra ezel bir törenle çile biter.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir