Mevlid Kandili

Mevlid Kandili,Hz. Muhammed’in doğum günü kabul edilen rebiülevvel ayının on ikinci günü yapılan tören. Hz. Muhammed’in doğumunu kutlamak için yapılan din töreni.

Mevlit Kandilinin Özellikleri

Hz. Muhammed’in doğum gününü kutlamak için ilk defa Fatımîler devrinde din törenleri yapıldı. Müslüman’lar arasında büyük mevlit törenleri ilk olarak Erbil atabeklerinden, Muzafferüddin Gökbörü (öl. 1232) zamanında yapıldı.

Mevlit törenleri öteki İslâm ülkelerinde de yayıldı. Türkçe mevlitlerin en ünlüsü Süleyman Çelebi’nin Vesilet-ün-Necat’ıdır (Kurtuluş Yolu) Abdî, Ahmedî, Behiştî, Hafî, Hamdî, Halil.

Hocaoğlu, Muhammed Hamdi el-Hüseyni, Muhibbî, Mustafaoğlu, Ragıb, Rafet, Sinanoğlu, Şehidî, Şemsî, Yahya gibi türk sairleri de mevlit türünde eser verdiler. Osmanlı Türklerinde ilk mevlit törenleri, Murad III devrinde Süleyman Çelebi’nin eseri okunarak yapıldı.

Bugün camilerde, evlerde Hz. Muhammed’in doğum gününün yıldönümü olan 12 rebiülevvel gecesinde, Kadir, Miraç, Regaib ve Berat gecelerinde törenlerle mevlit okutulur. Mevlitten önce Kur’an, sonra mevlidin bölümleri (bahir) çeşitli makamlarla okunur. Her bölümden sonra Kur’an, ilahi ve kasideler okunur.

Mevlidin vefat bölümü okunmaz. Hz. Muhammed’in doğumu bölümü okunurken, doğuşu bildiren beyitlerde ayağa kalkılır ve ara duası yapılır. Mevlidin sonunda da yine dua yapılır.

Mevlit Alayı Nedir

Sultanahmet camiinde yapılırdı. Teşrifata dahil olanlar mimber çevresindeki belirli yerlerini aldıktan sonra padişah özel elbiseler giymiş süvariler refakatinde camiye gelir ve hünkâr mahfiline geçerdi. Padişahın gelişini camidekilere bildirmek için mahfilin perdesi kaldırılınca vezir bulunanlar bir – saygı gösterisi olarak topluca ayağa kalkar, kafes çevrilince yerlerine otururlardı.

Müezzin mahfilinde okunan fetih suresi bitince Ayasofya kürsü şeyhi, Sultanahmet camii vaizi sırayla kürsüye çıkarak kısa birer vaiz verirlerdi.

Bu sırada şerbet dağıtılır ve önce mevlidhanı evvel, sonra mevlidhanı sâni mevlit okurlardı. «Geldi bir ak kuş kanadıyla revan / Arkamı sigadı kuvvetle hemân» beyti okununca cemaat ayağa kalkardı. Müjdecibaşı da Mekke emîrinin mektubunu teşrifatî efendinin aracılığıyla sadrazama verirdi.

Reisülküttap mektubu sadrazamdan alarak hünkâr mahfiline girer ve okurdu. Bundan sonra Mekke’den gelen hurma yenir, hazır bulunanlara padişah tarafından çeşitli armağanlar verilir.

Üçüncü mevlithanın mevlidi tamamlamasından sonra Sultanahmet camii mütevellisi sadrazama, Ayasofya camii mütevellisi şeyhülislâma, öteki evkaf mütevellileri de vezirlere ve devlet ilerigelenlerine mevlit şekeri sunarlardı. Padişah da özel bir törenle, alkış çavuşlarının alkışları arasında cemaat tarafından camiden uğurlanırdı.

Mevlit alayı dolayısıyla mevlithanlara da hilat giydirilerek atiyeler verilirdi.

Mevit Kandili

Arap takvimine göre rebiülevvel ayının on ikinci gecesi, Hz. Muhammed’in doğduğu gecedir. Müslümanlar arasında kutsal sayılan bu gecede mescit, cami ve benzeri mahaller kandillerle donanır, mumlar yakılır. Bu gece mevlit törenleri düzenlenir, evlerde helva yapılır, şerbet dağıtılır, Kur’an ve mevlit okunur.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir