Mezarlık

 Mezarlık mısır nekropolleri çok önemlidir. M. Ö. IV. yy.dan sonra Yunanistan’da ve daha sonra Roma’da mezarlıklar şehir dışında ve yol kenarında kurulmaya başlandı.

Atina’da Kerameikos mezarlığındaki yolun iki yanında anıtlar ve mezar sütunları vardır; Roma’daki Via Appia’da ise bir çok kryptos, mausoieion, etrüsk mezarlarına benzeyen piramit biçiminde veya yuvarlak yapıya (meselâ Cecilia Metella’nın mezarı) rastlanır.

Buna karşılık Cerveteri’deki (Etruria) mezarlar, kaya destekler üzerine yerleştirilen bir tümülüstür. Hıristiyanlığın ilk dönemlerinde, hıristiyanlar paganlardan ayrı mezarlıklara gömülmek istediler.

M.S. VI. yy.dan itibaren bütün Batı dünyasında hıristiyanlar mümkün olduğu kadar bir aziz mezarının yakınına gömülmeye çalıştılar; bu yüzden mezarlıklar kiliselerin çevrelerinde toplandı. Bununla birlikte daha sonra kilise çevrelerinde yer kalmayınca ölüler oturulan semtlerin uzağına gömülmeye başlandı.

İslâm ülkelerinde, servi ağacının yetiştiği bölgelerde servi, mezarlık sembolüdür. Anadolu’nun birçok bölgesinde, servinin kendiliğinden yetişmediği yerlerde, özel olarak getirtilen servi fidanları mezarlıklara dikilir. İslâm dininin doğuş yıllarında, özellikle Hz. Muhammed’in zamanında mezarlıklar düz, üzeri çimenlik olarak yapılırdı.

Sonraki çağlarda, Emevîler ve Abbasîler zamanında büyük, gösterişli mezarların bulunduğu mezarlıklar yapıldı. Daha sonra, mezarlıkların yanına tabutluk, namaz yeri, küçük bir cami veya mescit kurma geleneği doğdu. Bazı ülkelerde mezarlıklar, belli din görevlilerinden kurulu bir ezel topluluğa, bazı ülkelerde (özellikle büyük şehirlerde) belediyelere verildi.

Belediye kuruluşları olmayan yerlerde bu görev, halkın benimsediği kimseler veya kuruluşlar tarafından yapılır. Mezarlıklar, genellikle şehir yakınlarında olduğu gibi, cami, mescit, tekke ve zaviye çevresinde de olabilirdi. Bunlar genellikle, tekke ilerigelenlerinin veya devlet büyüklerinin, varlıklı kimselerin yaptırdıkları mezarlıklardı.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir