Muzafferiler

Muzafferiler İran’da hüküm süren sülâle (XIV. yy. başı-XTV. yy. sonu). Araları Arabistan’dan gelerek Horasan’a yerleşti. Moğolların yaklaşması üzerine Emîr Gıyaseddin Hacı, Ebubekir Muhammed ve Mansur adlı oğullarıyla birlikte Yezd’e çekildi.

Muhammed ve Ebubekir, Yezd atabeki Alâüddevle’nin hizmetine girdi. Mansur’un, Mübarizüddin Muhammed, Zeyneddin Ali ve Şerefeddin Muzaffer adlı üç oğlu oldu; bunlardan Muzaffer, bu sülâleyi kurdu. Muzafferîler Yezd, Şiraz ve Kirman’da hüküm sürdüler; devrin birçok olayına karışarak etkili oldular.

Muzafferiler 1393’te Timur ile yaptıkları bir savaştan sonra da onun tarafından ortadan kaldırıldılar. Ancak bu sülâlenin bazı üyeleri Mısır Memlûklu sultanlığına sığınarak önemsiz görevlerde bulundu:

Şerafeddin Muzaffer: sülâlenin kunıcusudur (? – 1314). Alâüddevle’nin oğlu ve halefi Yusuf Şah ile işbirliği yaptı ve onun tarafından Meybuz valiliğine tayin edildi. Yusuf Şah, llhanlı Argun’un elçisini öldürerek Secistan’a kaçarken onunla birlikte gitti; yolda ondan ayrılarak Kirman’a geldi, burada Celâleddin Surgatmuş tarafından iyi karşılandı (1286-1287).

Bir süre sonra Yezd’e döndü, ilhanlı hükümdarı Argun şaha takdim edilerek onun hi2metine girdi, lhanlı hükümdarlarından Geyhatu ve Gazan Han ile de dostluk kurdu. Gazan Han, Muzaffer’e binbaşı rütbesi verdi; Ulcaytu hükümdar olunca da Kirmanşah, Herat, Merv ve Eberkûh arasındaki yolların korunmasıyla Muzaffer’i görevlendirdi.

Mübaizüddin Muhammed:Öncekinin oğlu (?-1364). Bir süre ilhanlı hükümdarı Ulcaytu’nun yanında bulundu. Ulcaytu’nun ölümü üzerine (1316), Yeid atabeki Hacı Şahı şehirden çıkararak yerine geçti (1319); ayaklanan Secistan halkı üstüne yirmi bir sefer yaptı. İlhanlı hükümdarı Ebu Sait ölünce İlhanlıların hâkim olduğu İran bölgesi karıştı.

Mübarizüddin, Kirman, Şiraz ve İsfahan’ı alarak Fars ve Irak’ın hâkimi oldu (1356;) Altınordu hükümdarı Cani Beyin ölümünden sonra da Tebriz’e girdi. Mübarizüddin, oğlu Şah Şuca’nın saldırısı sonucu gözlerine mil çekilerek hapsedildi, birkaç yıl sonra öldü.

Zeynelabidin:Şah Şuca’nın oğlu. Bir süre muzafferi ülkesine hâkim oldu. Kirman valisi olan kardeşi İmadeddin Ahmed ve amcasının oğlu Şah Yahya ile savaşmak zorunda kaldı.

İmadeddin Ahmed, Timur’a bağlılığını bildirdi ve dayısı Muzaffer Kâşî de Irak’a giren Timur’a bütün muzafferi kalelerini teslim etti (1387). Bu olay üzerine Zeynelabidin Bağdat ve Şiraz’a gitti. Bir süre sonra Şiraz’dan ayrıldı; Suster yalanında Şah Mansur tarafından hapsedildi.

Şah Mansur’un Şiraz’da yerleşmesi üzerine serbest bırakılarak İsfahan’a gitti. Sultan Ahmed ile birleşerek Şah Mansur’dan öç almak istediyse de yenildi; gözlerine mil çekilerek öldürüldü.

Şah Mansur: Zeynelabidin’in amacasının oğlu (? -1393). Zeynelabidin’in ortadan kalkmasından sonra bütün Irak’ı ele geçirdi ve Timur’a karşı savaş için hazırlıklar yaptı. Şiraz yakınlarında yapılan savaşta Timur’a yenildi ve öldürüldü. Mansur’un ölümüyle bu sülâle sona erdi.

 

 

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir