Nesih Yazı Türü Nedir?

Nesih Yazı Türü Nedir,Hat sanatında kullanılan yazı türlerinden biri.İbni Haldun’un Mukaddime, İbni Nedim’in Fihrist adlı eserlerinde öteki hat ve hattatlarla ilgili kitaplarla nesih yazı türünün abbasî halifelerinden Muktedir ve Kadir zamanlarında yaşayan vezir lbni Mukle tarafından bulunduğu bildirilir.

Nesih kûfi yazı yerine geçtiği için böyle adlandırıldığı da söylenir. Nesih yazısı, kûfi’nin sert köşelerinin yuvarlaklaşmasıyla ortaya çıktı.

İbni Mukle’den yüz yıl sonra gelen lbni Bevvab adlı abbasî hattatı bu yazıyı geliştirdi. Hz. Muhammed’in, habeş hükümdarını İslâm dinine çağıran mektubundaki harflerin birçoğu nesih niteliği taşır.

Ayrıca İslâmlığın ilk zamanlarında, Mısır’ın fethi döneminden kalan papirüsler üzerine 644 ve 708 yıllarında yazılan yazılar da kûfi-nesih arası bir görünüştedir. İslâm dininin başlangıç dönemlerinde nesih ile kûfi yazısının yan yana kullanıldığı anlaşılıyor.

Yukarıda adı geçen iki hattan sonra XIII. yy.da yine Abbasîler zamanında yaşayan Yakutı Mustasımî ile nesih yazısı daha da gelişti.

Abbasîlerin çöküşünden sonra nesih, Türklerin elinde gelişmeye başladı, iranlı hattatlar nesih yazı türünde pek başarılı olamadılar, daha çok Yakut’un yolunda yürüdüler. Yakut okulu, Anadolu’da osmanlı ülkesinde iki yüzyıl etkisini sürdürdü.

Nesih yazısı nerede kullanılır

Osmanlı padişahı Fatih ve oğlu Bayezid II döneminde yetişen Amasyalı Şeyh Hamdullah (1436-1520) nesihe, estetik, matematik ve geometrik ölçüler bakımından önemli yenilikler getirdi. Nesihte Hafız Osman (1642-1698) ile yeni bir gelişme oldu.

XVII. yy .dan sonra gelen hattatlar Hafız Osman’ın izinden yürüdüler. Nesih, kitabeler dışında hemen her yerde kullanıldı. Bu yazı türü en çok Kur’an ve divan yazmalarında görülür.

İslâm dünyasında nesihte iki üslûp vardır (türk ve İran üslûpları). İran üslûbu, İran, Afganistan ve Hindistan’da, türk üslûbu da, Anadolu, Balkanlar ve Kuzey Afrika dışındaki arap ülkelerinde yayıldı.

 

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir