Parakete Oltası Nasıl Kullanılır?,Nasıl Yapılır?

Parakete Oltası,Paraketeler yaptıkları işe göre şu isimleri alırlar:ince parakete, ağır parakete, mercan paraketesi, kalkan paraketesi, kılıç paraketesi ve Mersin balığı paraketesi,

İnce Parakete

Beden 0,60 – 0,80 köstekler 0,40 misinadan yapılır. Kösteklerin uzunluğu 25 – 30, köstek araları da 40 – 50 santimdir.Başta istavrit olmak üzere her türlü akyemle yemlenir. Bu parakete ile kaya, gelincik, istavrit, izmarit, istrangilos, kupes, hani, pisi ve benzeri küçük balıklar yakalanır. Daha iyi bir deyimle paraketenin atıldığı yerde bulunan balığı bilmek gerekir. Zaten parakete iğnesi şu numara olacaktır denilemez. Zira iğne balığa göre hazırlanır.İnce parakete iğneleri 4 – 5 numarayı geçmez.

İnce parakete sabah çok erken denize bırakılır. En geç 3-4 saat sonra çekilmesi gerekir. Gün ışıyınca yakalanan balıkları yengeçler yer.

İnce parakete karidesle yemlenerek bilinen yerlere atılırsa küçük karagöz ve mercan balıkları da yakalanabilir.

İnce parakete en çok Nisan – Mayıs aylarında kullanılır. Kıyıdan açığa veya kıyıya paralel döşenir.

Ağır Parakete

Sinarit, orfoz ve benzeri balıklar içindir. Balığa göre ince ve kalın takımlardan düzenlenir.

Kalın parakete, misina ile değil, ince naylon iplerden yapılır. Köstekler 1 metre boyunda, köstek aralıkları ise 3-4 metredir. Yemleme iskorpitten kaya ve kupez balığına kadar mevcut olan her balıkla yapılır. Balıklar bütün ve mümkün olduğu kadar taze olarak kullanılır.

İnce sinarit paraketesinin takımları biraz daha ince olmakla beraber gene de sağlam olması gerekir. Beden 100, köstekler 0,60, hatta 0,80 misinadan düzenlenir. Kösteklerin uzunluğu 50 – 60 santim, köstek aralıkları en az 1 – 2 metre olmalıdır.

Yemleme, bütün ve taze hatta canlı olmak üzere daha küçük balıklarla yapıldığı gibi mürekkep balığı ve kalamar da parçalanarak kullanılır.

İnce parakete ile mercan, hani, kırlangıç ve benzeri balıklar da yakalanır. Nisan – Mayıs aylarında derince, daha sonraları sığ sulara bırakılan parakete en çok 4 saat sonra denizden kaldırılmalıdır.

Kalkan Paraketesi

İğneleri büyüktür. Akyemle yemlenir. Köstekler 0,60, beden 100 misinadan, çok kere İngiliz siciminden veya uygun kalınlıkta naylon ipten yapılır. Köstek boyları en çok 50 santim, köstek aralıkları ise 1 metredir.Kalkan paraketesi en az 500 iğnelidir. Çok kere bir kaç parakete birbirine eklenerek denize döşenir.

Bizde paraketeler İğne adadan Şile sahillerine, Sinop ve Samsun kıyılarına döşenir. Parakete havaların durumuna göre bir gün dahi denizde kalabilir.

Kılıç Paraketesi

Kılıç balığı,ılık akıntılı orta sularda bulunur. Bu suların derinliği 17 ila 25 kulaş arasında değişir. Dikkat edilecek olursa bu derinlik kılıcın yemi olan uskumru balığının bulunduğu sulardır.Parakete, su yüzüne döşenir ama deniz dibine döşenmez. Bütün ustalık Marmara veya diğer denizlerde balığın ortamı olan ılık suları hesaplayıp o derinlikteki orta sularda paraketeyi döşemektir.

Paraketede köstek aralıkları 15-20 kulaç, köstek uzunlukları 4-5 kulaçtır. Takım, bir santim kalınlığında naylon iplerden yapılır.Kılıç paraketesinin suya bırakılması da bilgi işidir. Suyun derinliğine göre dibe kadar inebilen ipler hazırlanır. Bu iplerin bir ucunda tonoz diğer ucunda da (Filos) denen şamandıra vardır. Tonoz ile şamandıra arasındaki dikey ipe (bandıra) denir. Parakete balığın bunabildiği suların derinliği araştırıldıktan sonra o derinliğe gelmek üzere bandıraya bağlanır ve çaparinin genişliği kadar açıklıkta adeta denizin belirli bir derinliğinde bir mahya gibi asılı durur.

5-6 köstekte bir, su yüzüne çıkan bir şamandıra balığın yakalandığını haber verir.Paraketenin yemi çok zaman bütün palamuttur.

Parakete Nasıl Kullanılır

Paraketeler, kendi balığının bulunduğu yere atılır. Bu yerleri bilmek ve bulmak tecrübe işidir.

Bilhassa mercan ve kıyı paraketeleri Nisan ve Mayıs aylarında derin, diğer alarda ise kıyılara yakın 10-15 kulaç sulara, kıyıdan açığa doğru veya kıyıya paralel olarak döşenir.

Paraketenin yapılış şekli, büyük bir çapari gibidir. Çapari gibi uzun bir beden üzerinde bir çok köstek sıralanmıştır. Yalnız paraketenin iğneleri tüylü değil çıplaktır. Misina doğruca iğeneye düğümlenir, ipek kullanılmaz.

İnce paraketeyi yapmak kolay, fakat kullanması ve yemlemesi çok zordur. Önce küçük çavale bir sepete ihtiyaç vardır. Bu sepetin ağzının dış tarafına kalınca mantar parçaları sıra ile ve muntazam bir şekilde bağlanır.

Parakete yemsizken beden ve köstekler sepetin içine itina ile yerleştirilirken kösteklerin ucundaki iğneler sepetin dışındaki mantarlara sıra bozulmamak şartıyla yanyana saplanır.

Yemlemeye sıra geldiği zaman her iğne yerinden alınarak yem takıldıktan sonra sepetin dış tarafına gene sıra ve dizi bozulmamak üzere sarkıtılır. Yem genellikle akyemdir. Balığın cinsine göre parçalar büyük veya küçük olur.

Çıplak veya yemlenen iğnelerin sıralanmasında titiz davranışın çok önemli rolü vardır. Parakete iğneleri karışık konulursa denize bırakılırken bir iğne diğer iğneye takılıp dolaşma yapınca karışan parakete saatlerce balıkçıyı uğraştırır. Bunun için de parakete sepeti parakete iğne adedine göre biraz büyük tutulmalıdır.

Parakete denize bırakılırken ilk iğnenin yanındaki bedene ayak taşı ismi verilen bir taş bağlanır. Daha sonra paraketenin dibe oturmasını sağlamak için (paraketesine göre) 20 veya 30 iğnede bir, 500 gr.lık “bir taş bağlamak gerekir. Bu taşlar önceden hazırlanıp bir kenara konmalıdır. Parakete denize döşenirken vakit kaybetmeye gelmez, sandal hafif de olsa ilerleyeceğinden parakete askıda kalır.

Paraketenin son ucu sahile uzak kalırsa, toplanmak istendiği zaman çabuk bulunması için bu uçtaki ayak taşından yukarıya denizin yüzüne çıkacak uzunlukta bir şamandıra konulur.

Eğer son uç sahile yakın bir yerde ise veya bir iple sahile getirilmiş ise ipin ucuna kışkış taşı gibi beyaz bir taş bağlanarak denize bırakılır. Paraketeyi kaldırırken ucu kancalı bir malya demiri ile bu taş yukarı çekilip parakete toplanır.

Her balığın paraketesi ayrı yemlerle yemlenir. Barbunya, tekir, izmarit gibi balıklar için hazırlanan kıyı paraketesi daha çok midye veya kurtla yemlenir. Kaya ve gelincik için akyem, küçük mercanlar için de karides kullanılır. İğneye takılmadan evvel karideslerin burnunun ucundaki sivri kemikler kırılmalıdır.

Zikzaklı Parakete

Normal paraketenin 30-40 iğnesine bağlanan taş ağırlığın orta yerine konan büyükçe bir mantarla yemli iğnelerin kısmen dipten kaldırılması şeklidir.Bu sistem daha çok Ege Denizinde kullanılmaktadır. Çipura, sarıgöz, sarıağız ve benzeri balıklar için gerekir. Mercan paraketesinde de geçerlidir.

Bu sistemde gözetilen amacın birincisi yemlerin otlar ve taşlar arasında kaybolmaması, yengeç ve diğer hayvanların yemleri yememesi, ikinci amaç ise dipten kurtulan yemleri üst su balıklarının da görerek yakalanmalarının sağlanmalarıdır.

Mersin Paraketesi

Parakete bahsine mersin balığı paraketesini de ilave etmeyi değişikliği bakımından faydalı buluruz.Karadeniz’e akan sularımızdan özellikle Yeşilırmak, Kızılırmak ve Sakarya nehirlerimizde mersin balığı olduğu hemen herkesçe bilinir. Balık denizde yaşadığı halde yumurtalarını bırakmak için tatlı sulara girer. Bu giriş çıkış esnasında da (Karmık) denen parakete ile yakalanır.

Mersin paraketesi bir çeşit iğne barajıdır. Mersin balığı yumurtasını bırakmak için nehirlere girerken barajın çıplak iğnelerine genellikle kulaklarından takılarak yakalanır.

Paraketenin düzenlenmesi basittir. Suyun dibine karşıdan karşıya döşenecek kalın bir halatın üzerine ortalama 70 – 80 santim boyundaki kalın kösteklere çıplak büyük iğneler bağlanır. Köstek aralıkları 20-30 santim olmalıdır. İğnelere yem takılmaz. Çıplak olarak ve su yüzünde birer mantarla askıya alınır. İğnelerin üçlü iğne olması faydalıdır.

İğneleri askıya almak iki şekilde olur. Her iğnenin dirsek kısmına ince bir misina ile büyükçe birer mantar bağlanarak iğne ve köstek suyun içinde dik tutulur… Bu şekilde mantarlar iğneleri askıya alarak bir iğne barajı meydana getirir. Diğer şekil de, suyun iki yakasına bir ip gerilerek ince iplerle iğneler mahya gibi bu ipe sıralanır. Mantarlı şekil tercih edilmelidir.

Köstekler bir boyda olmayıp aşağılı yukarılı olduğundan balıklar barajdan geçerken birinden birine yakalanır. Köstek uzunlukları suyun derinliğine göre ayarlanmalıdır.

 

Parakete Oltası

Parakete Oltası

Parakete Oltası

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir