Şiva Kimdir?

Şiva Kimdir,Hint Teslis’inin üçüncü kişisi olan yıkıcı ilahe. Rig-Veda’da adı çok az geçer. Fakat, Brahman’cılığın hindu şeklinde, Veda tanrısı «yok edici ateş»in, sonra da yıkıcı fırtınanın görevlerini ve niteliklerini alatak daha başından beri önemli bir yer tutar.

Şiva Tanrıçası

Yıkıcı olduğu kadar, şifa verici ve döllendiricidir; yok etmesi, yaratmak içindir. Bu niteliğini belirtmek için linga biçiminde temsil edilir,üstelik kurban tanrısıdır da. Ayrıca zahidlerin piridir. Çağdaş siva’cılarda Siva en büyük tanrı, Pasupati, yani «insan sürüsünün sahibi»dir.

Kendindeki doğurucu güçler «sakti» denen çeşitli tanrıçalar biçiminde temsil edilir: Parvati, Prithivi, Uma, Ambika, Kali ve Durga. iki oğlu vardır: Ganesa ve Skanda da denen Karttikeya.

Gupta döneminden itibaren tapınaklarda rastlanılan Şiva temsilleri, ortaçağlarda, hele dravid Hindistan’ında çeşitlenir ve çoğalır (Guimet müzesindeki bronz heykelcikler).

Genellikle alın ortasına dikine konmuş bir üçüncü gözle temsil edilir; elleri çoğunlukla dört tanedir ve her elinde sembollerinden birini tutar: üçlü çatal, kum saati şeklindeki davul, savaş baltası ve maral.

Gerdanlık ve bilezik olarak yılan kullanır, başına da Ganj nehrinin sembolü Ganga tanrıçasını ve bir yarım ay oturtmuştur.

En tanınmış görüntüleri: bir ateş çemberinin ortasında oynayan ve sağ ayağının altında bir cüce bulunan raks kralı Nataraca; çıplak vücudu kurukafalardan yapılmış kolyelerle bezenmiş, köpeğini yanından eksik etmeyen korkunç Bhairava; bilim ve sanat üstadı, etrafını alan zahidlerin ortasında oturmuş veya ayakta vina (bir hint müzik aleti) çalan bilge Dakşinamurti; tanrı ile tanrının kendindeki dişilik gücünün birleşmesini temsil eden «yarısı dişi olan tanrı» Ardhanari.

ŞİVA’CILIK

Siva’cılık (Şi’va’nın adından siva’cı > Siva’cıIık). Brahman’cılığın Siva’yı en üstün tanrı kabul eden mezhebi.

Siva’cılık, Vişnu’culuk ile birlikte Brahman’cılığın iki büyük mehebinden biridir. Vişnu’culuktan sonra ortaya çıktığı sanılır.

Taraftarları pek fazla değildir (M.S. V.-VI. yy.lardan sonra). Vişnu’culuktan ilham almıştır ve birçok mezhebe bölünmüştür. Siva’cılık, en çok Hindistan’ın güneyinde, Keşmir’de ve Bengal bölgesinde gelişti.

Edebi bakımdan, Ağama («Gelenek») adlı bir yasa kitabı ve ona ek olarak Upagama adı altında toplanan dini kuralları vardır. XIII. yy.dan beri, belki de daha önce, Tamul ülkesinde Siva’cılığa dayanan dini bir edebiyat gelişti.

Şiva’cılık felsefe yönünden, bir yandan Vedanta’ya (özellikle Yoga, Nyaya ve Vayçeşika yoluyle), öte yandan da Samkhya’ya bağlanır ve oldukça kesin bir ikiciliğe dayanır. Ünlü filozof Sankara ile, tek tanrılığa çok yakın bir panteizm haline geldi.

Ayinleri ve dini törenleri bakımından, Siva ayinlerine (çoğunlukla linga şeklinde) ve Sakti’ye dayanır; bu törenlerde, cinsel ilişkiler, eziyet ve halk inançları büyük bir yer tutar.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir