Dionysios Kimdir,Hayatı

Dionysios Kimdir,Yunan filozofu.

Mütevazı bir aileden geliyordu; kurnaz ve cüretli kişiliğiyle kolayca bütün fırsatlardan yararlanıp kendi kendini yetiştirdi.

Diokles’in yönettiği demokrat parti tarafından yapılan yeni Anayasa’yı yürürlükten kaldırmak isteyen aristokratların önderi Hermokrates ile çarpıştı, yaralanıp ölüme bırakıldı (408).

İyileştikten sonra zengin memurlara ve nüfuzlu yurttaşlara karşı duyduğu kini açığa vurarak, halkın sevgisini kazandı.

Agrigentum şehrinin Kartacalılar tarafından yıkılmasından, Syrakusai kumandanlarını sorumlu tutan Agrigentumluların şikâyetlerini destekledi ve kendisini kumandan seçtirmeyi başardı.

Mutlak iktidarı ele geçirmek için iş arkadaşlarına ve düşmanlarına yalan ve çirkin suçlamalarda bulundu, yurt dışına sürülmüş olan kimseleri geri çağırttı.

Gela’ya gönderildi, orada bazı zenginleri ölüme mahkûm etti ve mallarını, sevgisini kazanmak istediği askerlerine dağıttı; hükümdarlığı süresince, hep bu metodu uyguladı: askerlerine toprak verdi, aylıklarını arttırdı.

Tek başkumandan olunca, kimseye güvenemez oldu ve bin kişilik bir muhafız kıtası kurarak Ortygia adasına yerleşti; oradan, limana ve cephane depolarına hâkim oldu (405).

Kartacalılar Gela ve Camarina’yı işgal edince bu sitelerde oturanlar Syrakusai’ye sığınıp, Dionysios’a karşı ayaklandılar.

Dionysios’un ücretli askerleri, ayaklanmayı bastırdıysa da bu defa ordu isyan etti.

Dionysios’un bütün düşmanları tarafından desteklenen ordu, onun sığındığı Syrakusai’nin iç kalesini kuşattı.

Dionysios, ele geçirdiği yerlerin bir kısmını Kartacalılara bırakmaya mecbur kaldı.

Bundan sonra hoşgörüyle davranarak, halkın yeniden sevgi ve güvenini kazandı ve toprak vermek suretiyle yabancılarla uzlaştı.

İçlerinde Etna da bulunan İtalya kasabalarını buyruğu altına aldıktan ve halk üzerinde hâkimiyet kurduktan sonra, komşu Yunan şehirlerini yıkmaya veya ele geçirmeğe girişti. Etna, Katania, Naksos, Rhegion, Leontium ve Syrakusai’yi karadan tahkim etti.

Bu tahkimat daha sonra onun kurtulmasında büyük rol oynadı; bundan sonra, siyasetinin değişmez temelini meydana getiren Kartaca’ya karşı mücadeleye yeniden başladı.

Savaş hazırlığı büyük oldu: tophane ve tersaneler, mancınıklar ve iki yüz savaş gemisi inşa edildi ve altmış bin kişilik bir ordu toplandı.

Dionysios 404’te Kartacalılara bıraktığı bölgeleri geri aldı ve uzun bir kuşatmadan sonra Kartacalıların elindeki Motye kalesini de ele geçirdi (397-396). Fakat, 396-395’te bir deniz savaşında Himilkon’a yenildi.

Dionysios, 300 talandon’a (eski Yunanlılarda para birimi) hürriyetini satın aldı; sonra düşmanlarının sığındıkları şehirleri buyruğu altına almak amacıyla, Güney İtalya’yı fethe girişti. Kartaca ile yeniden çatışmaya başlamak için kaynakları yetersizdi.

Agylla tapınağını yağma etti, sonra bir filo kurarak Kartacalıları yendi (383-376 ve 368 savaşları) ve Sicilya’nın en batı ucundakilerden başka bütün topraklarını Kartacalılar elinden aldı.

Dionysios, Yunanistan’da da önemli bir rol oynadı: İsparta’yı desteklediğinden Korkyra olayında Atinalılara karşı harekete geçti, ölümünde (367) Syrakusai, Sicilya’nın en önemli sıratejik bölgesi olmuştu.

Eski tarihçiler, onun vesveseli karakterinden söz açarak, hakkında Demokles’in kılıcından, berber usturasına karşı duyduğu korkuya varıncaya kadar çeşitli hikâyeler anlatırlar.

Berberlerden korktuğu için sakalını kızlarına yaktırdığı söylenir. Merhametsizliği ile ün salmıştı: tapınakları yağma etti, Zeus’un altın mantosu ile Aesculapius’un altın sakalını çaldı.

Bilginlerle filozoflara önem vermiyor, ama şiiri seviyordu. Trajediler yazdı. Bunlardan Hector’un Kurtulma Fidyesi adlı trajedisine, Atinalılar tarafından, Leneia yarışmasında armağan verilmişti (367).

Dionysios gaddarlığına ve zaaflarına rağmen, büyük bir devlet adamıydı.

Syrakusai’nin refaha kavuşmasını ve Yunan dünyasında birînci plana çıkmasını sağlayan odur. Syrakusai, ilk defa tek bir devlet halinde teşkilâtlanan Yunan adaları şehirlerine hâkim oldu ve Büyük Yunanistan’ın bir kısmına yayılan bir imparatorluğun merkezi durumuna geldi.

Syrakusai, böylece Marsilya ile Doğu Akdeniz arasında ara liman olarak, Kartaca’nın yerini aldı.

Bir cevap yazın