Nevruz Bayramı,Tarihi

Nevruz Bayramı,Aynı zamanda, Zerdüştlük , hem de Bahailer için de kutsal bir gündür ve tatil olarak kutlanır.

Günümüz İran’ında, her ne kadar İslami bir kökeni olmasa da bir şenlik olarak kutlanır.

Nevruz Bayramının Tarihi

Nevruz, İran ve Bahai takvimlerine göre yılın ilk gününü temsil eder.

Bazı topluluklar bu bayramı 21 Mart’ta kutlarken, diğerleri kuzey yarım kürede ilkbaharın başlamasını temsilen, 22 veya 23 Mart’ta kutlarlar.

Nevruz Bayramı Etimoloji

Kelimenin aslı eski Farsça’dan gelir: nava=yeni + r?za?h=gün/günışığı, anlamı “yeni gün/günışığı” dır ve günümüzün Farsçasında da hâlâ aynı anlamda kullanılmaktadır(nev=yeni + ruz=gün; anlamı “yeni gün”)

İrani dillerdeki Gün anlamına gelen Ruz (Farsça), Roç (Beluçca), Roc (Zazaca) ya da Roj (Kürtçe) sözcükleri Proto-İranicenin “Rauça’sından gelir. Bu da eski Hint-Avrupacanın manası Işık olan Leuk- keleme köküne dayaniyor. Şu en eski şekilden Rusçadaki Luç, Almancadaki Licht, Yunancadaki Leukós, Latincedeki Lux, İngilizcedeki Light ve Ermenicedeki Luy da oluşmuşlar.

Proto-Iranicede Rusçadaki gibi bir k > ç ses ertelemesi ortaya çıkmışdır ve ayrıca ‘L’ sesi ‘R’ye dönüşmüşdür.

Eski irani dili olan Avestçede Raôçah zamanında esasdan Işık demekdi.

Eski hint-ari dilindese (Bugünkü Kuzey Hindistanda var olan dil grubu) Roçi

ş kulanılmaktadı.

Nevruz teriminin tarihte ilk yer aldığı kayıtlar, M.S. 2. yüzyıldaki Pers İmparatorluğu kayıtlarıdır, ancak bundan çok daha öncesindeki (yaklaşık M.Ö. 648 ve 330 yılları arasında) Pers İmparatorluğu altında yaşayan değişik milletlerin Pers Şahına Nevruz gününde hediyeler getirdiğine dair bilgiler mevcuttur

Nevruz diğer Türk devlet ve topluluklarında da kutlanılır.

Bunlardan Azerbaycan’da Novruz, Kazakistan’da Navrız meyrami, Kırgızistan’da Nooruz, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nde Mart dokuzu Kırım Türklerinde Navrez, Batı Trakya Türkleri’nde Mevris adları ile anılır.

Kürtçe’de , Farsça’daki ile aynı anlama gelmesiyle birlikte yazılışı Newroz’dur. İran kökenli bir devlet olan Tacikistan’da Navrız meyrami adı ile kutlanan Nevruz Arnavutluk’da ise Sultan Nevruz olarak isimlendirilir.

Bir cevap yazın