Şahruh Mirza Kimdir,Hayatı

Şahruh Mirza Timur’un oğlu ve Timurlu hanedanının ikinci hükümdarı (Semerkand 1337-Fişaverd 1447).

Çocuk yaşta devlet yönetiminde önemli görevlerde bulundu. 1392’de Kal’ai Sefid’in kuşatmasına katıldı ve askeri kabiliyetini ortaya koydu.

1394’te Semerkand ve çevresinin valiliğine tayin edildi. Üç yıl sonra Horasan, Sistan ve Mazenderan bölgelerinin valiliği de Şahruh’a verildi.

Bu sırada babasının İran, Suriye ve Anadolu’ya yaptığı seferlere katıldı, Halep kuşatmasında ve Ankara savaşında (1402) bulundu.

Şahruh Mirza Babasının ölümü üzerine hükümdar oldu (1405). Kardeşleri önceleri onu hükümdar olarak tanıdılar; fakat, kısa bir süre sonra kardeşlerinden Halil Sultan, Semerkand’ı ele geçirdi.

Şahruh Mirza onun üstüne yürüdü, Semerkand’ı aldı ve Halil Sultanı affetti. Bu ilk isyanın bastırılmasına rağmen, ülkede birliği sağlayamadı. Celâyirliler ve Karakoyunlular Bağdat ve Azerbaycan’ı aldılar.

İskender adlı birisi, kuvvet ve kudret sahibi oldu. Şahruh, İskender’in üstüne yürüdü ve onu yenerek Irakı Acem’i, oğlu Uluğ Beyin yönetimine verdi.

1407’de Mazenderan, kesin olarak ele geçirildi. Ertesi yıl Karakoyunlu hükümdarı Kara Yusuf Şahruh’un kardeşi Miranşah’ı öldürttü.

1408’de Belh’e bir sefer yapılarak, burada isyan etmiş olan Pir Ali Taz öldürüldü. Şahruh Sistan’ı ele geçirdi.

1409’da Maveraünnehir’deki karışıklıklar bastırıldı; fakat Harizm’de Tatarlar karışıklık çıkardılar ve üstlerine gönderilen kuvvetleri yendiler. Bunun üzerine Harizm’e karşı harekete geçen Şahruh bu bölgeyi de kendine bağladı.

1415’te İsfahan’da isyan eden İskender yenildi ve gözlerine mil çekildi. Bir yıl sonra da Şiraz’ı eline geçirmiş olan Baykara Mirza üstüne bir sefer yapıldı; Baykara yenildi ve Hindistan’a sürüldü.

Şahruh 1420’de Kara Yusuf’a karşı sefere çıktıysa da savaş başlayacağı sırada Kara Yusuf öldü ve ordusu dağıldı.

21 Şubat 1427’de Herat Ulucamiinde Şahruh’a karşı başarısız bir suikast yapıldı. 1429’da İskender, kardeşi Cihanşah ile birlikte tekrar isyan etti.

Altı yıl süren mücadeleden sonra Cihanşah, Şahruh’a bağlandı; İskender de yakalanarak öldürüldü.

Şahruh, son yıllarını barış içinde geçirdi, ölümünden sonra yerine oğlu Uluğ Bey geçti.

Bir cevap yazın